WYROK SĄDU (trzecia izba)
z dnia 29 listopada 2016 r.(*)
Znak towarowy Unii Europejskiej – Zgłoszenie graficznego unijnego znaku towarowego eSMOKING WORLD – Bezwzględne podstawy odmowy rejestracji – Charakter opisowy – Brak charakteru odróżniającego – Artykuł 7 ust. 1 lit. b) i c) rozporządzenia (WE) nr 207/2009 – Obowiązek uzasadnienia
W sprawie T‑617/15
Chic Investments sp. z o.o., z siedzibą w Poznaniu (Polska), reprezentowana przez K. Jarosińskiego, radcę prawnego,
strona skarżąca,
przeciwko
Urzędowi Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO), reprezentowanemu przez D. Walicką, działającą w charakterze pełnomocnika,
strona pozwana,
mającej za przedmiot skargę na decyzję Piątej Izby Odwoławczej EUIPO z dnia 25 czerwca 2015 r. (sprawa R 3227/2014‑5), dotyczącą rejestracji oznaczenia eSMOKING WORLD jako unijnego znaku towarowego,
SĄD (trzecia izba),
w składzie, podczas narady: S. Papasavvas, prezes, I.S. Forrester i C. Iliopoulos (sprawozdawca), sędziowie,
sekretarz: E. Coulon,
po zapoznaniu się ze skargą złożoną w sekretariacie Sądu w dniu 3 listopada 2015 r.,
po zapoznaniu się z odpowiedzią na skargę złożoną w sekretariacie Sądu w dniu 19 stycznia 2016 r.,
uwzględniając przydzielenie sprawy trzeciej izbie i nowemu sędziemu sprawozdawcy,
uwzględniając, że w terminie trzech tygodni od dnia powiadomienia stron o zakończeniu pisemnego etapu postępowania nie wpłynął żaden wniosek o wyznaczenie rozprawy, i postanowiwszy, na podstawie sprawozdania sędziego sprawozdawcy i w zastosowaniu art. 106 § 2 regulaminu postępowania przed Sądem, orzec w przedmiocie skargi bez przeprowadzenia części ustnej postępowania,
wydaje następujący
Wyrok
Okoliczności powstania sporu
1 W dniu 22 stycznia 2015 r. International Trademark spółka z ograniczoną odpowiedzialnością S.K.A. dokonała w Urzędzie Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) zgłoszenia unijnego znaku towarowego na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 207/2009 z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie znaku towarowego Unii Europejskiej (Dz.U. 2009, L 78, s. 1).
2 Znakiem towarowym, dla którego wystąpiono o rejestrację, jest następujące oznaczenie graficzne:
3 Usługi, dla których wniesiono o rejestrację (zwane dalej: „rozpatrywanymi usługami”) należą do klas 35 i 41 w rozumieniu Porozumienia nicejskiego dotyczącego międzynarodowej klasyfikacji towarów i usług dla celów rejestracji znaków z dnia 15 czerwca 1957 r., ze zmianami, i odpowiadają dla każdej z tych klas następującemu opisowi:
– klasa 35: „usługi w zakresie dokonywania analiz rynkowych; usługi w zakresie badań marketingowych dotyczących rynku e‑palenia; usługi w zakresie porównywania cen; usługi w zakresie dekoracji wystaw sklepowych towarami z branży e-palenia, w szczególności elektronicznymi papierosami oraz płynami do elektronicznych papierosów; usługi w zakresie oferowania w mediach produktów dla handlu detalicznego, takich jak elektroniczne papierosy oraz wkłady, w tym płyny, do uzupełniania elektronicznych papierosów; doradztwo specjalistyczne w sprawach działalności gospodarczej w branży e‑palenia; doradztwo w zakresie zarządzania personelem w branży e‑palenia; usługi w zakresie dystrybucji materiałów reklamowych [próbek, druków, prospektów, broszur] dotyczących elektronicznych papierosów oraz wkładów do elektronicznych papierosów; edytorskie usługi w dziedzinie reklamy w branży e‑palenia; usługi w zakresie handlowych informacji i porad udzielanych konsumentom; usługi marketingowe w branży e‑palenia; pokazy towarów z branży e-palenia; produkcja filmów reklamowych dotyczących produktów i usług związanych z elektronicznymi papierosami oraz wkładami do elektronicznych papierosów; public relations w branży e-palenia; reklama w branży e-palenia; reklama za pośrednictwem sieci komputerowej elektronicznych papierosów i wkładów do nich; organizowanie targów; telemarketing; zarządzanie w zakresie udzielania licencji na towary i usługi dla osób trzecich; wynajmowanie nośników reklamowych”;
– klasa 41: „organizowanie i prowadzenie warsztatów, szkoleń, konferencji, kongresów, seminariów, sympozjów, zjazdów dotyczących problematyki e-palenia, w tym korzystania z elektronicznych papierosów; produkcja programów radiowych i telewizyjnych w zakresie e-palenia; publikowanie książek i periodyków, w tym on-line, na temat e-palenia; edukacja w zakresie e-palenia, w tym on-line; instruktaże i szkolenia dotyczące e-palenia, w tym on-line; pokazy dotyczące e-palenia w celach szkoleniowych, w tym on-line; organizowanie konkursów w zakresie e-palenia; tłumaczenia”;
4 Decyzją z dnia 20 października 2014 r. na podstawie art. 7 ust. 1 lit. b) i c) rozporządzenia nr 207/2009 ekspert odmówił dokonania rejestracji graficznego unijnego znaku towarowego eSMOKING WORLD (zwanego dalej „zgłoszonym znakiem towarowym”) dla usług wskazanych w pkt 3 powyżej, z wyjątkiem „usług w zakresie porównywania cen”, należących do klasy 35, i usług określonych jako „tłumaczenia”, należących do klasy 41, dla których znak został dopuszczony do rejestracji.
5 W dniu 20 grudnia 2014 r. International Trademark wniosła do EUIPO odwołanie od decyzji eksperta na podstawie art. 58–64 rozporządzenia nr 207/2009. Podnosiła w nim ona w szczególności, że element graficzny zgłoszonego znaku ma sam w sobie charakter odróżniający, że wyrażenie „esmoking world” nie może zostać uznane za bezpośrednio opisowe dla rozpatrywanych usług oraz że fantazyjne połączenie elementów słownych i graficznych zgłoszonego znaku towarowego zwiększa jego zdolność odróżniającą.
6 Zgłoszenie unijnego znaku towarowego zostało przeniesione na skarżącą, Chic Investments sp. z o.o. Przeniesienie zostało wpisane do rejestru EUIPO w dniu 27 stycznia 2015 r.
7 Decyzją z dnia 25 czerwca 2015 r. (zwaną dalej „zaskarżoną decyzją”) Piąta Izba Odwoławcza OHIM oddaliła odwołanie. Po pierwsze, Izba Odwoławcza poddała słowne elementy zgłoszonego znaku towarowego analizie pod kątem art. 7 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 207/2009 (pkt 9–18 zaskarżonej decyzji). W tym zakresie stwierdziła ona w istocie, że wyrażenie „esmoking world” stanowi opis rodzaju, przedmiotu i przeznaczenia rozpatrywanych usług (pkt 15–17 zaskarżonej decyzji). Po drugie, Izba Odwoławcza zbadała graficzny element zgłoszonego znaku towarowego pod kątem art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009 (pkt 19–28 zaskarżonej decyzji). Ustaliła ona zasadniczo, że w zakresie, w jakim wspomniane wyrażenie wiąże się bezpośrednio z paleniem, jest mało prawdopodobne, by właściwy krąg odbiorców nie skojarzył elementu graficznego zgłoszonego znaku towarowego z symbolem papierosa doskonale znanym z oznaczeń „zakaz palenia” (pkt 21 zaskarżonej decyzji). Ponadto uznała ona, że nawet przyjmując, iż część odbiorców może dopatrzyć się w tym elemencie graficznym symbolu „standby”, trudno uznać taki symbol za posiadający zdolność odróżniającą w odniesieniu do rozpatrywanych usług (pkt 22 zaskarżonej decyzji). Dodatkowo wskazała ona, że nie można dopatrzyć się tutaj żadnego fantazyjnego połączenia, które mogłoby nadać zgłoszonemu znakowi towarowemu jako całości charakter odróżniający (pkt 24 zaskarżonej decyzji). Izba Odwoławcza doszła zatem do wniosku, że zgłoszony znak towarowy jako całość pozbawiony jest charakteru odróżniającego (pkt 28 zaskarżonej decyzji). Po trzecie, Izba Odwoławcza stwierdziła, że wobec tego, iż zgłoszony znak towarowy pozbawiony jest jako całość charakteru odróżniającego, skarżąca nie może powoływać się na art. 37 ust. 2 rozporządzenia nr 207/2009 (pkt 29–31 zaskarżonej decyzji).
Żądania stron i przebieg postępowania
8 Skarżąca wnosi do Sądu o:
– stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości;
– obciążenie EUIPO kosztami postępowania, w tym kosztami postępowania przed Izbą Odwoławczą.
9 EUIPO wnosi do Sądu o:
– oddalenie skargi w całości;
– obciążenie skarżącej kosztami postępowania.
10 W dniu 19 lipca 2016 r., w odpowiedzi na pisemne pytanie Sądu wystosowane na podstawie art. 89 § 3 lit. a) regulaminu postępowania, skarżąca zasadniczo potwierdziła, że w ramach żądania pierwszego wnosi ona o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji wyłącznie w zakresie dotyczącym tych usług z klas 35 i 41, dla których EUIPO odmówił rejestracji zgłoszonego znaku towarowego.
Co do prawa
11 Na poparcie skargi skarżąca podnosi zasadniczo dwa zarzuty, dotyczące, po pierwsze, naruszenia art. 75 rozporządzenia nr 207/2009 i art. 41 ust. 2 lit. c) Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (zwanej dalej „kartą praw podstawowych”), i po drugie, naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009.
12 W pierwszej kolejności należy rozpatrzyć zarzut dotyczący naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009, a następnie, w drugiej kolejności – zarzut dotyczący naruszenia art. 75 rozporządzenia nr 207/2009 i art. 41 ust. 2 lit. c) karty praw podstawowych.
W przedmiocie zarzutu dotyczącego naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009
13 Na poparcie niniejszego zarzutu skarżąca podnosi dwa zarzuty szczegółowe, oparte zasadniczo, po pierwsze, na nieposiadaniu przez wyrażenie „esmoking world” charakteru opisowego, i po drugie, na odróżniającym charakterze składającego się na zgłoszony znak towarowy elementu graficznego, jak też tego znaku w całości.
14 Na wstępie należy zauważyć, że w zakresie, w jakim podnoszony przez skarżącą zarzut szczegółowy oparty na nieposiadaniu przez wyrażenie „esmoking world” charakteru opisowego ma na celu zakwestionowanie podstawy odmowy rejestracji określonej w art. 7 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 207/2009, musi on zostać oddalony jako nieistotny dla sprawy, ponieważ Izba Odwoławcza odmówiła rejestracji zgłoszonego znaku towarowego wyłącznie na podstawie art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia n 207/2009, a nie na podstawie art. 7 ust. 1 lit. c) tego aktu (zob. pkt 28 zaskarżonej decyzji). Natomiast zasadność tego zarzutu szczegółowego należy przeanalizować w zakresie, w jakim ma on na celu podważenie jednego z etapów rozumowania, które doprowadziło Izbę Odwoławczą do zadecydowania o odmowie rejestracji zgłoszonego znaku towarowego na podstawie art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009.
15 Zgodnie z art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009 nie są rejestrowane znaki towarowe, które nie posiadają jakiegokolwiek odróżniającego charakteru.
16 Znaki towarowe, o których mowa w art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009, są znakami uważanymi za niezdolne do pełnienia podstawowej funkcji znaku towarowego, jaką jest wskazywanie pochodzenia handlowego danego towaru lub danej usługi, aby umożliwić konsumentowi nabywającemu towar lub usługę oznaczone danym znakiem towarowym dokonanie przy późniejszym zakupie takiego samego wyboru, jeśli doświadczenie okazało się pozytywne, lub dokonanie odmiennego wyboru, jeśli było ono negatywne [wyroki: z dnia 3 lipca 2003 r., Best Buy Concepts/OHIM (BEST BUY), T‑122/01, EU:T:2003:183, pkt 20; z dnia 21 stycznia 2011 r., BSH/OHIM (executive edition), T‑310/08, niepublikowany, EU:T:2011:16, pkt 23; z dnia 23 stycznia 2014 r., Novartis/OHIM (CARE TO CARE), T‑68/13, niepublikowany, EU:T:2014:29, pkt 12].
17 Z orzecznictwa wynika, że już minimum charakteru odróżniającego wystarczy do wyłączenia stosowania bezwzględnej podstawy odmowy rejestracji przewidzianej w art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009 [wyroki: z dnia 27 lutego 2002 r., Eurocool Logistik/OHIM (EUROCOOL), T‑34/00, EU:T:2002:41, pkt 39; z dnia 23 stycznia 2014 r., CARE TO CARE, T‑68/13, niepublikowany, EU:T:2014:29, pkt 13].
18 Charakter odróżniający należy oceniać, po pierwsze, w stosunku do towarów lub usług, dla których znak towarowy został zgłoszony, i po drugie, z uwzględnieniem sposobu postrzegania go przez właściwy krąg odbiorców (zob. wyrok z dnia 21 stycznia 2010 r., Audi/OHMI, C‑398/08 P, EU:C:2010:29, pkt 34 i przytoczone tam orzecznictwo).
19 W niniejszej sprawie Izba Odwoławcza stwierdziła, co nie zostało też zakwestionowane przez skarżącą, że usługi wskazane w zgłoszeniu do rejestracji są przeznaczone głównie dla specjalistów, których poziom uwagi będzie stosunkowo wysoki. W pozostałym zakresie wskazała ona, że zgłoszony znak towarowy składa się między innymi ze słów, które posiadają znaczenie w języku angielskim, wobec czego właściwym kręgiem odbiorców, z punktu widzenia którego należy dokonać oceny bezwzględnej podstawy odmowy rejestracji, są odbiorcy anglojęzyczni w Unii. Przede wszystkim należy potwierdzić powyższe ustalenia, które nie są dotknięte żadnym błędem.
20 Izba Odwoławcza uznała następnie w pkt 15 zaskarżonej decyzji, że litera „e” umieszczona przed elementem słownym „smoking” jest powszechnie używana jako prefiks w słowach takich jak „e-book” czy „e-cigarette” i oznacza „elektroniczny”. Ponadto stwierdziła ona, że wyraz „smoking” oznacza „palenie”, zwłaszcza papierosów. Wreszcie wskazała ona, że wyraz „world” oznacza „świat” w znaczeniu geograficznym lub w znaczeniu grupy podobnych rzeczy lub osób w jakiś sposób ze sobą powiązanych. W rezultacie Izba Odwoławcza doszła do wniosku, że jako całość wyrażenie „esmoking world” zostanie zrozumiane przez właściwy krąg odbiorców jako oznaczające „świat e-palenia”, czyli wszystko to, co wiąże się z papierosami elektronicznymi.
21 Ponadto w pkt 17 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła w istocie, że właściwy krąg odbiorców skonfrontowany z wyrażeniem „esmoking world” w kontekście rozpatrywanych usług będzie postrzegał to wyrażenie jako wskazujące na rodzaj, przedmiot i przeznaczenie owych usług i odczyta je jako oznaczające, że wszystkie te usługi wiążą się z papierosami elektronicznymi i należą do świata e‑palenia. W pozostałym zakresie Izba Odwoławcza wskazała, że wyrażenie to nie może zostać uznane za neologizm zauważalnie różniący się od wyrażeń używanych w odniesieniu do cech usług, że znaczenie tego wyrażenia jest jasne i jednoznaczne oraz że nie zawiera ono żadnego elementu mogącego zaskoczyć odbiorców lub zwrócić ich uwagę ze względu na rym, zawartość semantyczną czy grę słów.
22 Należy zauważyć, że Izba Odwoławcza poddała słowne elementy zgłoszonego znaku towarowego analizie pod kątem art. 7 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 207/2009. A zatem, dochodząc do wniosku, że wyrażenie „esmoking world” wskazuje na rodzaj, przedmiot i przeznaczenie rozpatrywanych usług, uznała ona w sposób dorozumiany, lecz nieuchronny, iż wspomniane wyrażenie jest opisowe względem niektórych właściwości owych usług.
23 Ponadto Izba Odwoławcza rozpatrzyła graficzne elementy zgłoszonego znaku towarowego pod kątem art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009.
24 W tym względzie, w pkt 21 zaskarżonej decyzji, Izba Odwoławcza uznała, że z uwagi na wiążące się bezpośrednio z paleniem oznaczenie słowne „esmoking world” jest mało prawdopodobne, aby odbiorcy nie skojarzyli elementu graficznego zgłoszonego znaku towarowego z symbolem papierosa doskonale znanym z oznaczeń „zakaz palenia”. Co więcej, w pkt 22 zaskarżonej decyzji stwierdziła ona, że nawet przyjmując, iż część odbiorców może dopatrzyć się w omawianym elemencie graficznym nie przedstawienia papierosa, ale –jak utrzymuje skarżąca – symbolu „standby”, trudno uznać taki symbol za posiadający zdolność odróżniającą w odniesieniu do objętych zgłoszeniem usług dotyczących papierosów elektronicznych.
25 Wreszcie w pkt 24 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza ustaliła – wbrew temu, co twierdziła skarżąca – że w niniejszym wypadku nie można dopatrzyć się żadnego fantazyjnego połączenia, które mogłoby nadać charakter odróżniający znakowi towarowemu jako całości.
26 W wyniku tej analizy Izba Odwoławcza doszła do wniosku, że zgłoszony znak towarowy rozpatrywany jako całość pozbawiony jest charakteru odróżniającego w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009.
27 To w świetle powyższych ustaleń należy rozpatrzyć podniesione przez skarżącą zarzuty szczegółowe, oparte, odpowiednio, na nieposiadaniu przez wyrażenie „esmoking world” charakteru opisowego oraz na odróżniającym charakterze składającego się na zgłoszony znak towarowy elementu graficznego, jak też tego znaku w całości.
W przedmiocie zarzutu szczegółowego opartego na nieposiadaniu przez wyrażenie „esmoking world” charakteru opisowego
28 Skarżąca utrzymuje, że wyrażenie „esmoking world” nie jest opisowe względem rozpatrywanych usług ani ich właściwości, ponieważ element słowny „world” ma charakter odróżniający. W tym względzie skarżąca podnosi przede wszystkim, że wspomniane wyrażenie ma większą zdolność odróżniającą w odniesieniu do usług niż w odniesieniu do towarów, ponieważ wyraz „world” można w istocie zdefiniować jako grupę podobnych rzeczy lub osób w jakiś sposób ze sobą powiązanych, i zaznacza, że zgłoszenie znaku dotyczy usług, a nie towarów. Następnie twierdzi ona, że szczególnie trudno jest znaleźć bezpośredni i konkretny związek między słowem „world” a usługami w zakresie badań marketingowych, dekoracji wystaw, public relations, zarządzania licencjami czy usługami edytorskimi. Wreszcie skarżąca wskazuje, że wyraz „esmoking” nie funkcjonuje w obrocie, a podmioty posługujące się na rynku tą nazwą, tj. eSMOKING ASSOCIATION i eSMOKING INSTITUTE, są z nią powiązane osobowo i kapitałowo.
29 EUIPO kwestionuje szczegółowy zarzut skarżącej.
30 Zgodnie z art. 7 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 207/2009 nie są rejestrowane znaki towarowe, które składają się wyłącznie z oznaczeń lub wskazówek mogących służyć w obrocie do oznaczania rodzaju, jakości, ilości, przeznaczenia, wartości, pochodzenia geograficznego lub czasu produkcji towaru lub świadczenia usługi, lub innych właściwości towarów lub usług.
31 Wynika z tego, że aby oznaczenie zostało objęte zakazem ustanowionym w art. 7 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 207/2009, musi ono mieć na tyle bezpośredni i konkretny związek z rozpatrywanymi towarami lub usługami, aby pozwolić danemu kręgowi odbiorców natychmiast i bez głębszego zastanowienia dostrzec w nim opis tych towarów i usług lub jednej z ich właściwości [zob. wyrok z dnia 12 czerwca 2007 r., MacLean-Fogg/OHIM (LOKTHREAD), T‑339/05, niepublikowany, EU:T:2007:172, pkt 29 i przytoczone tam orzecznictwo].
32 W tym względzie należy uściślić, że kryterium pozwalającym na uznanie, iż dane oznaczenie jest opisowe, nie jest to, że dany krąg odbiorców ustali istnienie bezpośredniego i natychmiast dostrzegalnego związku między wspomnianym oznaczeniem a konkretnym towarem lub usługą, ale to, że w odczuciu właściwego kręgu odbiorców wspomniane oznaczenie określa jedną lub więcej niż jedną z właściwości owych towarów lub usług [wyrok z dnia 27 lutego 2015 r., Universal Utility International/OHIM (Greenworld), T‑106/14, niepublikowany, EU:T:2015:123, pkt 33].
33 Wreszcie o ile prawdą jest, że każda z podstaw odmowy rejestracji wymienionych w art. 7 ust. 1 rozporządzenia nr 207/2009 jest niezależna od innych i wymaga odrębnego rozpatrzenia, o tyle z orzecznictwa wynika, iż znak towarowy, który stanowi opis właściwości towarów i usług w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 207/2009, jest z tego tytułu bezwzględnie pozbawiony względem tych towarów lub usług charakteru odróżniającego w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. b) tego aktu (zob. analogicznie wyrok z dnia 15 marca 2012 r., Strigl, C‑90/11 i C‑91/11, EU:C:2012:147, pkt 21 i przytoczone tam orzecznictwo).
34 W zakresie, w jakim skarżąca ograniczyła się do zakwestionowania opisowego charakteru wyrażenia „esmoking world”, należy przypomnieć, że zgodnie z orzecznictwem w przypadku wyrażeń słownych składających się z połączenia elementów ewentualny charakter opisowy może być badany po części dla każdego z tych elementów, rozpatrywanych odrębnie, jednak w każdym przypadku powinien zostać stwierdzony również w odniesieniu do tworzonej przez te elementy całości (zob. podobnie wyrok z dnia 15 marca 2012 r., Strigl, C‑90/11 i C‑91/11, EU:C:2012:147, pkt 23 i przytoczone tam orzecznictwo).
35 W rezultacie w niniejszym wypadku kwestią rozstrzygającą jest to, czy wyrażenie „esmoking world” ma charakter opisowy względem rozpatrywanych towarów lub ich właściwości.
36 W niniejszej sprawie, w pkt 17 zaskarżonej decyzji, Izba Odwoławcza wskazała w istocie, że wyrażenie „esmoking world”, oznaczające „świat e‑palenia”, będzie postrzegane jako opis rodzaju, przedmiotu i przeznaczenia rozpatrywanych usług.
37 W tym względzie, po pierwsze, należy zauważyć, że skarżąca nie kwestionuje znaczenia nadanego wyrazowi „esmoking” przez Izbę Odwoławczą. Co się tyczy wyrazu „world” Izba Odwoławcza, wbrew twierdzeniom skarżącej, prawidłowo wskazała, iż nie ma znaczenia, że zgłoszenie dotyczy usług, a nie towarów (pkt 17 zaskarżonej decyzji). Wspomniany wyraz, w zakresie, w jakim można go zdefiniować jako grupę podobnych rzeczy lub osób w jakiś sposób ze sobą powiązanych albo jako tworzący jakiś paradygmat, nie określa wyłącznie osób lub towarów, ale może odnosić się również do zestawu usług.
38 A zatem należy stwierdzić, że połączenie litery „e” i wyrazu „smoking” z wyrazem „world” nie wykracza poza sumę wskazówek, jakich słowa te dostarczają. Przeciwnie, wyrażenie „esmoking world” będzie rozumiane przez właściwy krąg odbiorców jako oznaczające „świat e‑palenia” i skłoni w konsekwencji do dokonania określonej interpretacji, obejmującej szeroki zestaw towarów i usług mających związek z papierosami elektronicznymi.
39 Po drugie, należy zauważyć, podobnie jak to uczyniła Izba Odwoławcza, że z wyjątkiem „usług w zakresie porównywania cen” i usług określonych jako „tłumaczenia” oznaczone zgłoszonym znakiem towarowym usługi należące do klas 35 i 41 „nie tylko mogą, ale wyraźnie dotyczą e‑palenia”.
40 Z jednej strony bezsporne jest, że większość rozpatrywanych usług bezpośrednio odnosi się, zgodnie z ich treścią, do papierosów elektronicznych lub do sektora e‑palenia. W wypadku tych usług zatem bezpośredni i konkretny związek ze światem e-palenia i z papierosami elektronicznymi wynika wprost z ich treści. W rezultacie wyrażenie „esmoking world” będzie w odczuciu właściwego kręgu odbiorców opisywało rodzaj, przedmiot i przeznaczenie owych usług.
41 Z drugiej strony, jeżeli chodzi o inne usługi objęte zgłoszeniem do rejestracji, które nie odnoszą się wyraźnie do papierosów elektronicznych lub do branży e-palenia, a mianowicie „usługi w zakresie badań marketingowych”, „usługi w zakresie handlowych informacji i porad udzielanych konsumentom”, usługi „organizowania targów”, usługi „telemarketingu”, usługi „zarządzania w zakresie udzielania licencji na towary i usługi dla osób trzecich” oraz usługi „wynajmowania nośników reklamowych”, należące do klasy 35, należy stwierdzić, że ich treść jest sformułowana wystarczająco szeroko, aby mogły się w nich zawierać między innymi usługi, które mają związek z papierosami elektronicznymi i z branżą e‑palenia.
42 A zatem objęta zgłoszeniem do rejestracji ogólna kategoria usług „organizowania targów” mieści w sobie w sposób konieczny, wobec braku jakiegokolwiek ograniczenia dokonanego przez skarżącą, usługi „organizowania targów dotyczących e‑palenia”. Powyższe odnosi się także do innych ogólnych kategorii usług wymienionych w pkt 41 powyżej, z których nie można wykluczyć usług bliżej związanych z papierosami elektronicznymi: kategoria „usług w zakresie badań marketingowych” obejmuje między innymi – w sposób konieczny – usługi w zakresie badań marketingowych dotyczących papierosów elektronicznych; kategoria „usług w zakresie handlowych informacji i porad udzielanych konsumentom” obejmuje między innymi – w sposób konieczny – usługi w zakresie handlowych informacji i porad udzielanych konsumentom na temat papierosów elektronicznych; kategoria „telemarketing” obejmuje między innymi – w sposób konieczny – usługi telemarketingu dotyczące sprzedaży papierosów elektronicznych; kategoria usług „zarządzania w zakresie udzielania licencji na towary i usługi dla osób trzecich” obejmuje między innymi – w sposób konieczny – usługi zarządzania w zakresie udzielania licencji na papierosy elektroniczne dla osób trzecich; a kategoria usług „wynajmowania nośników reklamowych” obejmuje między innymi – w sposób konieczny – usługi wynajmowania nośników reklamowych dla papierosów elektronicznych.
43 Z orzecznictwa wynika zaś, że gdy zgłoszenie oznaczenia do rejestracji jako unijnego znaku towarowego zostało dokonane dla całej kategorii towarów bez rozróżnienia, o którą podkategorię towarów chodzi, i gdy oznaczenie to ma charakter opisowy tylko w stosunku do części towarów należących do tej kategorii, podstawa odmowy rejestracji przewidziana w art. 7 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 207/2009 tak czy inaczej stoi na przeszkodzie rejestracji tego oznaczenia dla całej kategorii towarów, o której mowa [zob. podobnie wyroki: z dnia 20 listopada 2007 r., Tegometall International/OHIM – Wuppermann (TEK), T‑458/05, EU:T:2007:349, pkt 94 i przytoczone tam orzecznictwo; z dnia 16 grudnia 2010 r., Fidelio/OHIM (Hallux), T‑286/08, EU:T:2010:528, pkt 37 i przytoczone tam orzecznictwo].
44 Wobec powyższego Izba Odwoławcza mogła w sposób zasadny uznać, że właściwy krąg odbiorców skonfrontowany z usługami wymienionymi w pkt 41 powyżej oznaczonymi wyrażeniem „esmoking world” pomyśli natychmiast i bez głębszego zastanowienia, że ma do czynienia z usługami, których rodzaj, przedmiot i przeznaczenie są zdeterminowane przez papierosy elektroniczne lub które mają związek z papierosami elektronicznymi, a w rezultacie że owo wyrażenie opisuje jedną z właściwości wspomnianych usług.
45 W konsekwencji Izba Odwoławcza nie popełniła błędu, stwierdzając zasadniczo, że wyrażenie „esmoking world” ma charakter opisowy względem każdej z rozpatrywanych usług.
46 Wniosku tego nie podważa argument skarżącej, zgodnie z którym w istocie nie istnieje bezpośredni i konkretny związek między wyrazem „world” a usługami w zakresie badań marketingowych, dekoracji wystaw, public relations, zarządzania licencjami czy usługami edytorskimi, ponieważ w niniejszej sprawie ocena opisowego charakteru wyrażenia „esmoking world” nie może być dokonywana na wyłącznej podstawie wyrazu „world”, ale musi zostać przeprowadzona w odniesieniu do wspomnianego wyrażenia postrzeganego całościowo (zob. pkt 34 i 35 powyżej).
47 Wreszcie należy odrzucić twierdzenie skarżącej, zgodnie z którym „esmoking” nie funkcjonuje w obrocie. Twierdzenie to nie zostało bowiem poparte żadnymi dowodami i tak czy inaczej nie może podważyć ustalenia powołanego w pkt 45 powyżej.
48 W konsekwencji pierwszy zarzut szczegółowy skarżącej należy oddalić.
W przedmiocie zarzutu szczegółowego opartego na odróżniającym charakterze elementu graficznego i zgłoszonego znaku towarowego jako całości
49 Skarżąca podnosi, że element graficzny zgłoszonego znaku towarowego ma charakter odróżniający i nadaje taki charakter zgłoszonemu znakowi jako całości. Po pierwsze, wskazuje ona, że element graficzny zajmuje ok. 1/3 powierzchni oznaczenia i znajduje się z lewej strony zgłoszonego znaku towarowego, a więc w tej części, która jest kluczowa dla postrzegania oznaczenia. Po drugie, twierdzi ona, że właściwy krąg odbiorców skojarzy omawiany element graficzny z symbolem „standby”, czyli z symbolem umieszczanym na przycisku zasilania na urządzaniach elektronicznych, którego stylizacja przypomina papierosa odłożonego na popielniczkę. Otóż zdaniem skarżącej ciąg skojarzeń między wspomnianym symbolem a rozpatrywanymi usługami jest bardzo odległy, gdyż zgłoszenie do rejestracji zostało dokonane nie w odniesieniu do „papierosów elektronicznych” jako towaru, ale w odniesieniu do usług, które wykazują tylko związek z branżą papierosów elektronicznych. Ponadto wizerunek papierosa odłożonego na popielniczkę nie ma charakteru opisowego względem rozpatrywanych usług. Po trzecie, skarżąca utrzymuje, że element graficzny odbiega od wykorzystywanego w obrocie sposobu przedstawiania rozpatrywanych usług.
50 EUIPO kwestionuje argumenty skarżącej.
51 Zgodnie z orzecznictwem analiza ewentualnie odróżniającego charakteru złożonego znaku towarowego może być dokonywana po części w odniesieniu do każdego z tworzących go wyrazów lub elementów oddzielnie, jednak w każdym wypadku musi opierać się na całościowym sposobie postrzegania tego znaku przez właściwy krąg odbiorców, a nie na domniemaniu, że elementy samodzielnie pozbawione charakteru odróżniającego nie mogą po ich połączeniu wykazywać takiego charakteru. W istocie sama okoliczność, iż każdy z tych elementów rozpatrywany oddzielnie jest pozbawiony charakteru odróżniającego, nie wyklucza możliwości, że tworzone przez nie połączenie będzie wykazywać taki charakter (wyrok z dnia 15 września 2005 r. BioID/OHIM, C‑37/03 P, EU:C:2005:547, pkt 29).
52 Niemniej jednak złożony znak towarowy jest pozbawiony charakteru odróżniającego w odniesieniu do rozpatrywanych towarów i usług, gdy brakuje konkretnych przesłanek, takich jak sposób połączenia poszczególnych elementów, które wskazywałyby na to, że złożony znak towarowy postrzegany jako całość jest czymś więcej aniżeli sumą tworzących go elementów (wyrok z dnia 15 września 2005 r. BioID/OHIM, C‑37/03 P, EU:C:2005:547, pkt 34, 37).
53 Z powyższego wynika, że pomimo opisowego charakteru wyrażenia „esmoking world” zgłoszony znak towarowy może posiadać jako całość charakter odróżniający, o ile połączenie tworzących go elementów słownych i graficznych wykracza poza sumę wskazówek, których elementy te dostarczają.
54 Na wstępie należy przypomnieć, że element graficzny zgłoszonego znaku towarowego składa się z jednej strony z otwartego w górnej prawej części półokręgu o grubych krawędziach w kolorze czarnym, a z drugiej strony z papierosa tej samej grubości co krawędzie półokręgu w kolorze czarnym, umieszczonego na wysokości otwartej części półokręgu, czyli w jego górnej prawej części, przy czym papieros ten w trzech czwartych znajduje się wewnątrz owego półokręgu.
55 W tym względzie w pkt 21 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza uznała, że z uwagi na wiążące się bezpośrednio z paleniem oznaczenie słowne „esmoking world” jest mało prawdopodobne, aby odbiorcy nie skojarzyli elementu graficznego zgłoszonego znaku towarowego z symbolem papierosa doskonale znanym z oznaczeń „zakaz palenia”. Co więcej, w pkt 22 zaskarżonej decyzji stwierdziła ona, iż nawet przyjmując, że część odbiorców może dopatrzyć się omawianym elemencie graficznym symbolu „standby”, trudno uznać taki symbol za posiadający charakter odróżniający w odniesieniu do usług dotyczących papierosów elektronicznych, ponieważ są one, właśnie ze względu na swój elektroniczny charakter, same opatrzone identycznym symbolem. Powyższa ocena nie jest dotknięta błędem i należy ją potwierdzić.
56 Zważywszy na powyższe, należy uznać, że element graficzny zgłoszonego znaku towarowego wykazuje bezpośredni związek ze znaczeniem elementów słownych tego znaku, a w rezultacie potwierdza opisowy przekaz wyrażenia „esmoking world”, czyli fakt, że wszystkie rozpatrywane usługi dotyczą papierosów elektronicznych oraz wszystkiego, co ma związek z branżą e-palenia. W konsekwencji element graficzny zgłoszonego znaku towarowego nie pozwala na zidentyfikowanie pochodzenia handlowego rozpatrywanych usług, a zatem jest pozbawiony charakteru odróżniającego względem tych usług.
57 Powyższej analizy nie mogą podważyć argumenty wysuwane przez skarżącą.
58 Po pierwsze, skarżąca podnosi w istocie, że symbol „standby”, którego stylizacja przypomina papierosa odłożonego na popielniczkę, nie jest opisowy w odniesieniu do rozpatrywanych usług i posiada „zdolność odróżniającą”.
59 W tym względzie warto przypomnieć, że gdy oznaczenie posiada więcej znaczeń, jego rejestracji należy odmówić, jeżeli przynajmniej jedno z jego możliwych znaczeń stanowi opis właściwości towarów lub usług objętych zgłoszeniem, przy czym zasada ta obowiązuje w tym samym stopniu w przypadku oznaczeń słownych, jak i oznaczeń graficznych [zob. podobnie wyroki: z dnia 23 października 2003 r., OHIM/Wrigley, C‑191/01 P, EU:C:2003:579, pkt 32; z dnia 19 maja 2010 r., Zeta Europe/OHIM (Superleggera), T‑464/08, niepublikowany, EU:T:2010:212, pkt 28; z dnia 8 września 2010 r., Micro Shaping/OHIM (packaging), T‑64/09, niepublikowany, EU:T:2010:360, pkt 46].
60 Ponadto o ile prawdą jest, że każda z podstaw odmowy rejestracji wymienionych w art. 7 ust. 1 rozporządzenia nr 207/2009 jest niezależna od innych i wymaga odrębnego rozpatrzenia, o tyle z orzecznictwa wynika, iż znak towarowy, który stanowi opis właściwości towarów i usług w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 207/2009, jest z tego tytułu bezwzględnie pozbawiony względem tych towarów i usług charakteru odróżniającego w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. b) tego aktu (zob. analogicznie wyrok z dnia 15 marca 2012 r., Strigl, C‑90/11 i C‑91/11, EU:C:2012:147, pkt 21 i przytoczone tam orzecznictwo).
61 W niniejszej sprawie z pkt 55 i 56 powyżej wynika, że przynajmniej w jednym ze swoich możliwych znaczeń element graficzny zgłoszonego znaku jest opisowy względem rozpatrywanych usług, a zatem nie wykazuje charakteru odróżniającego.
62 Argument skarżącej należy zatem odrzucić.
63 Po drugie, skarżąca utrzymuje w istocie, że element graficzny zgłoszonego znaku towarowego nadaje mu wystarczająco odróżniający charakter, aby znak mógł zostać dopuszczony do rejestracji, ponieważ element ten odbiega od sposobu przedstawiania rozpatrywanych usług powszechnie wykorzystywanego w obrocie. W tym względzie twierdzi ona, że papierosy elektroniczne nie są przedstawiane w obrocie w formie piktogramu pokazującego papieros odłożony na popielniczkę ani też za pomocą symbolu „standby”.
64 Należy przypomnieć, że w pkt 21 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza słusznie wskazała, iż z uwagi na wiążące się bezpośrednio z paleniem oznaczenie słowne „esmoking world” jest mało prawdopodobne, aby odbiorcy nie skojarzyli omawianego elementu graficznego z symbolem papierosa doskonale znanym z oznaczeń „zakaz palenia”. Skarżąca nie przedstawiła zaś żadnego dowodu, który mógłby wykazać, że wizerunek czarnego papierosa umieszczony prawie w całości wewnątrz czarnego półokręgu nie stanowi powszechnie wykorzystywanego w obrocie sposobu przedstawiania papierosów elektronicznych lub usług, których rodzaj, przedmiot i przeznaczenie mają związek z papierosami elektronicznymi lub e-paleniem.
65 W rezultacie argument skarżącej należy odrzucić.
66 Po trzecie, w odniesieniu do argumentu skarżącej, zgodnie z którym już sam symbol „standby” posiada zdolność rejestrową, ponieważ jest przedmiotem kilku rejestracji jako unijny znak towarowy, należy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem decyzje dotyczące rejestracji oznaczenia jako unijnego znaku towarowego wydawane przez izby odwoławcze na podstawie rozporządzenia nr 207/2009 stanowią decyzje związane i nie należą do zakresu wykonywania uprawnień dyskrecjonalnych. Tak więc zdolność rejestrowa oznaczenia jako unijnego znaku towarowego powinna być oceniana wyłącznie na podstawie tego rozporządzenia, zgodnie z jego wykładnią dokonaną przez sąd Unii, a nie na podstawie wcześniejszej praktyki izb odwoławczych (wyrok z dnia 15 września 2005 r., BioID/OHIM, C‑37/03 P, EU:C:2005:547, pkt 47).
67 Ponadto nawet gdyby założyć identyczność sytuacji, należy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem EUIPO musi przy rozpatrywaniu zgłoszenia unijnego znaku towarowego brać pod uwagę decyzje wydane już w odniesieniu do podobnych zgłoszeń i ze szczególną uwagą rozważyć, czy w danym przypadku rozstrzygnięcie winno brzmieć podobnie. Niemniej jednak zasady równego traktowania i dobrej administracji muszą pozostawać w zgodzie z przestrzeganiem legalności. W konsekwencji osoba, która wystąpiła o rejestrację oznaczenia w charakterze znaku towarowego, nie może powoływać się z korzyścią dla siebie na niezgodne z prawem działanie na rzecz innej osoby w celu uzyskania identycznej decyzji. W pozostałym zakresie ze względów pewności prawa i dobrej administracji właśnie każde zgłoszenie do rejestracji musi zostać rozpatrzone w sposób dokładny i kompletny, tak aby uniknąć nieprawidłowego rejestrowania znaków towarowych. Takie rozpatrzenie musi mieć miejsce w każdym konkretnym przypadku. Rejestracja oznaczenia jako znaku towarowego zależy bowiem od specyficznych kryteriów, które znajdują zastosowanie w kontekście stanu faktycznego danej sprawy i służą weryfikacji, czy dane oznaczenie nie jest objęte podstawą odmowy rejestracji [wyrok z dnia 13 czerwca 2014 r., K-Swiss/OHIM – Künzli SwissSchuh (Równoległe paski na bucie), T‑85/13, niepublikowany, EU:T:2014:509, pkt 46; zob. również podobnie wyrok z dnia 10 marca 2011 r., Agencja Wydawnicza Technopol/OHIM, C‑51/10 P, EU:C:2011:139, pkt 74–77].
68 W niniejszym przypadku Izba Odwoławcza słusznie ustaliła, rozpatrzywszy sprawę kompletnie i wziąwszy pod uwagę sposób postrzegania charakterystyczny dla właściwego kręgu odbiorców, że zgłoszony znak towarowy jako całość jest pozbawiony charakteru odróżniającego w odniesieniu do usług, dla których miałby być zarejestrowany. Ustalenie to wystarczy samo w sobie, aby przyjąć, że rejestracji zgłoszonego znaku towarowego dla tych usług stoi na przeszkodzie bezwzględna podstawa odmowy rejestracji określona w art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009. Wynika stąd, iż skarżąca nie może skutecznie powoływać się na wcześniejsze decyzje EUIPO celem obalenia wniosku, do którego Izba Odwoławcza doszła w zaskarżonej decyzji (zob. podobnie wyrok z dnia 10 marca 2011 r., Agencja Wydawnicza Technopol/OHMI, C‑51/10 P, EU:C:2011:139, pkt 78, 79).
69 Po czwarte, skarżąca twierdzi, że odróżniający charakter zgłoszonego znaku towarowego wynika w szczególności ze zdolności odróżniającej składającego się nań elementu graficznego, który zajmuje ok. 1/3 powierzchni oznaczenia i znajduje się z jego lewej strony, a więc w tej części, która jest kluczowa dla postrzegania oznaczenia.
70 W tym względzie należy zauważyć, że nawet jeżeli na płaszczyźnie wizualnej nie można pominąć tego elementu graficznego, to wciąż całościowe wrażenie wywierane przez zgłoszony znak towarowy nie jest przez niego zdominowane. Przeciwnie, z utrwalonego orzecznictwa wynika, że w przypadku gdy znak towarowy składa się z elementów słownych i graficznych, pierwsze z nich winny być co do zasady traktowane jako bardziej odróżniające niż te ostatnie, ponieważ przeciętny konsument łatwiej będzie odnosić się do rozpatrywanych usług poprzez przytoczenie ich nazwy aniżeli poprzez opisanie graficznego elementu znaku [zob. podobnie i analogicznie wyrok z dnia 18 września 2012 r., Scandic Distilleries/OHIM – Bürgerbräu, Röhm & Söhne (BÜRGER), T‑460/11, niepublikowany, EU:T:2012:432, pkt 35 i przytoczone tam orzecznictwo].
71 Ponadto należy stwierdzić, podobnie jak to uczyniła Izba Odwoławcza, iż okoliczność, że element graficzny zgłoszonego znaku towarowego znajduje się z lewej strony elementu słownego tego znaku, a ten ostatni element składa się z dwóch słów umieszczonych jedno nad drugim, nie pozwala w danym wypadku na postrzeganie ich jako fantazyjnego połączenia mogącego nadać charakter odróżniający temu znakowi jako całości.
72 Wreszcie, niezależnie od wszystkiego, w zakresie, w jakim element graficzny zgłoszonego znaku towarowego jedynie potwierdza opisowy przekaz wyrażenia „esmoking world” (zob. pkt 56 powyżej), należy stwierdzić, że suma elementów słownych i graficznych zgłoszonego znaku towarowego, z których każdy z osobna pozbawiony jest charakteru odróżniającego, nie przejawia żadnej dodatkowej cechy, która uczyniłaby zgłoszony znak towarowy jako całość zdolnym do odróżniania usług skarżącej od usług innych przedsiębiorstw (wyrok z dnia 15 września 2005 r., BioID/OHMI, C‑37/03 P, EU:C:2005:547, pkt 34, 37).
73 Zważywszy na powyższe, należy stwierdzić, że skarżąca nie wykazała, by Izba Odwoławcza popełniła błąd, stwierdzając zasadniczo z jednej strony, że słowne i graficzne elementy zgłoszonego znaku towarowego, rozpatrywane odrębnie, mają charakter odróżniający, a z drugiej strony, że w niniejszym wypadku nie można dopatrzyć się fantazyjnego połączenia tych elementów, które mogłoby nadać charakter odróżniający temu znakowi jako całości.
74 Zarzut dotyczący naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009 należy zatem oddalić.
W przedmiocie zarzutu dotyczącego naruszenia art. 75 rozporządzenia nr 207/2009 i art. 41 ust. 2 lit. c) karty praw podstawowych
75 Niniejszy zarzut dzieli się w istocie na trzy części. W ramach pierwszej części tego zarzutu skarżąca zarzuca Izbie Odwoławczej przywołanie ogólnego uzasadnienia, a co za tym idzie – nieumotywowanie w stopniu wystarczającym twierdzenia o braku odróżniającego charakteru zgłoszonego znaku towarowego dla każdej z grup rozpatrywanych usług. W ramach drugiej części niniejszego zarzutu skarżąca utrzymuje, że w myśl zasady dobrej administracji Izba Odwoławcza powinna była przedstawić więcej przyczyn, dla których uznała, że w niniejszym wypadku nie należało przyjąć rozwiązania zawartego we wcześniej wydanych przez eksperta decyzjach dotyczących należących do skarżącej znaków towarowych identycznych ze zgłoszonym znakiem towarowym. W ramach trzeciej części omawianego zarzutu skarżąca zarzuca Izbie Odwoławczej, że ta w ogóle nie odniosła się do kwestii uznania ochrony rejestracji międzynarodowej nr 1181254 przez United States Patents and Trademarks Office (amerykański urząd patentów i znaków towarowych).
76 EUIPO kwestionuje argumenty skarżącej.
77 W pierwszej kolejności należy zbadać pierwszą część zarzutu, a następnie łącznie jego części drugą i trzecią.
W przedmiocie pierwszej części zarzutu dotyczącego naruszenia art. 75 rozporządzenia nr 207/2009 i art. 41 ust. 2 lit. c) karty praw podstawowych
78 Artykuł 41 ust. 2 lit. c) karty praw podstawowych stanowi, że każdy ma prawo do bezstronnego i sprawiedliwego rozpatrzenia swojej sprawy w rozsądnym terminie przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii i że prawo to obejmuje ciążący na administracji obowiązek uzasadniania jej decyzji.
79 Ponadto zgodnie z art. 75 zdanie pierwsze rozporządzenia nr 207/2009 decyzje EUIPO zawierają określenie przyczyn, na których są oparte. Zgodnie z orzecznictwem obowiązek ten ma ten sam zakres co obowiązek ustanowiony w art. 296 akapit drugi TFUE. Dodatkowo uzasadnienie, jakiego wymaga art. 296 TFUE, powinno w sposób jasny i jednoznaczny przedstawiać tok rozumowania autora aktu, tak aby umożliwić zainteresowanym zapoznanie się z motywami uzasadniającymi przyjęcie danego środka, a właściwemu sądowi dokonanie jego kontroli. Nie ma wymogu, by uzasadnienie wyszczególniało wszystkie istotne okoliczności faktyczne i prawne, ponieważ ocena, czy uzasadnienie aktu spełnia wymogi art. 296 TFUE, winna nie tylko opierać się na jego brzmieniu, ale także uwzględniać okoliczności jego wydania, jak również całość przepisów prawa regulującego daną dziedzinę [wyrok z dnia 21 października 2004., KWS Saat/OHIM, C‑447/02 P, EU:C:2004:649, pkt 63–65; zob. również wyrok z dnia 9 lipca 2008 r., Reber/OHIM – Chocoladefabriken Lindt & Sprüngli (Mozart), T‑304/06, EU:T:2008:268, pkt 43 i przytoczone tam orzecznictwo].
80 Ponadto zgodnie z orzecznictwem, po pierwsze, badanie podstaw odmowy rejestracji musi dotyczyć każdego z towarów lub każdej z usług, dla których wniesiono o rejestrację znaku towarowego, a po drugie, decyzja właściwego organu o odmowie rejestracji znaku towarowego co do zasady musi być uzasadniona w odniesieniu do każdego z tych towarów lub każdej z usług (wyrok z dnia 15 lutego 2007 r., BVBA Management, Training en Consultancy, C‑239/05, EU:C:2007:99, pkt 34; postanowienie z dnia 18 marca 2010 r., CFCMCEE/OHIM, C‑282/09 P, EU:C:2010:153, pkt 37). Niemniej jeśli ta sama podstawa odmowy rejestracji podnoszona jest wobec kategorii lub grupy towarów lub usług, właściwy organ może ograniczyć się do ogólnego uzasadnienia dotyczącego wszystkich rozpatrywanych towarów lub usług (wyrok z dnia 15 lutego 2007 r., BVBA Management, Training en Consultancy, C‑239/05, EU:C:2007:99, pkt 37; postanowienie z dnia 18 marca 2010 r., CFCMCEE/OHIM, C‑282/09 P, EU:C:2010:153, pkt 38).
81 Ponieważ możliwość przedstawienia przez EUIPO ogólnego uzasadnienia w zakresie zastosowania bezwzględnej podstawy odmowy rejestracji w odniesieniu do kategorii lub grupy towarów lub usług nie może jednak przeszkodzić w osiągnięciu celu obowiązku uzasadnienia, który polega na poddaniu decyzji odmawiającej rejestracji unijnego znaku towarowego skutecznej kontroli sądowej, należy wymagać, by dane towary lub usługi wykazywały między sobą związek dostatecznie bezpośredni i konkretny, ażeby tworzyły kategorię lub grupę towarów albo usług o charakterze wystarczająco jednorodnym, by pozwolić EUIPO na takie ogólne uzasadnienie, przy czym sam fakt, że dane towary lub usługi należą do tej samej klasy w rozumieniu porozumienia nicejskiego, nie jest w tym zakresie wystarczający. Ponadto kryteria właściwe do dokonania oceny jednolitego charakteru kategorii lub grupy towarów albo usług nie są kumulatywne i nie ograniczają się do rodzaju czy funkcji wspomnianych towarów lub usług (zob. podobnie postanowienie z dnia 18 marca 2010 r., CFCMCEE/OHIM, C‑282/09 P, EU:C:2010:153, pkt 40, 46).
82 Skarżąca zarzuca w istocie Izbie Odwoławczej stwierdzenie, że rejestracji zgłoszonego znaku towarowego należało odmówić na podstawie art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009, oraz przytoczenie w tym zakresie ogólnego uzasadnienia dla wszystkich rozpatrywanych usług. Jej zdaniem Izba Odwoławcza nie mogła postąpić w ten sposób, ponieważ z jednej strony rozpatrywanych usług nie łączy dostatecznie bezpośredni i konkretny związek, zaś z drugiej strony poszczególne grupy, na jakie można by podzielić te usługi, wykazują jedynie dalekie podobieństwo między sobą, zważywszy, że różnią się ze względu na swój charakter, przeznaczenie, sposób używania oraz ich użytkowników końcowych. Twierdzi ona również, że w myśl zasady dobrej administracji to do EUIPO należy precyzyjne dokonanie oceny zdolności odróżniającej zgłoszonego znaku towarowego w odniesieniu do każdej z grup rozpatrywanych usług, a rezultaty tej analizy muszą widnieć w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
83 Po pierwsze, w pkt 12 i 27 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza wskazała, że wszystkie rozpatrywane usługi, z wyjątkiem „usług w zakresie porównywania cen”, należących do klasy 35, i usług określonych jako „tłumaczenia”, należących do klasy 41, „nie tylko mogą, ale wyraźnie dotyczą e‑palenia”, co wynika też wyraźnie z wykazu usług objętych zgłoszeniem do rejestracji.
84 Po drugie, w pkt 15 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza uznała, co nie zostało zakwestionowane przez skarżącą, że wyrażenie „esmoking world” zostanie zrozumiane przez właściwy krąg odbiorców jako oznaczające „świat e‑palenia”, czyli wszystko to, co wiąże się z papierosami elektronicznymi.
85 Po trzecie, w pkt 17 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza stwierdziła, że wyrażenie „esmoking world” będzie postrzegane jako wskazujące na rodzaj, przedmiot i przeznaczenie rozpatrywanych usług, a właściwy krąg odbiorców odczyta je jako oznaczające, iż wszystkie te usługi wiążą się z papierosami elektronicznymi i należą do świata e‑palenia. W ten sposób Izba Odwoławcza podkreśliła w sposób jednoznaczny, że jej ocena dotyczyła wszystkich usług, dla których wystąpiono o rejestrację [zob. podobnie i analogicznie wyrok z dnia 21 marca 2014 r., FTI Touristik/OHIM (BigXtra), T‑81/13, niepublikowany, EU:T:2014:140, pkt 44, 45].
86 Należy zatem stwierdzić, iż w niniejszym przypadku Izba Odwoławcza podkreśliła w odniesieniu do każdej z usług objętych zgłoszeniem stosowność rozumowania, zgodnie z którym właściwy krąg odbiorców dostrzeże w wyrażeniu „esmoking world”, iż rodzajem, przedmiotem i przeznaczeniem wszystkich wspomnianych usług jest świat e‑palenia, czyli wszystko to, co wiąże się z papierosami elektronicznymi.
87 Z uzasadnienia zawartego w pkt 12, 17 i 27 zaskarżonej decyzji wynika zatem w sposób dorozumiany, lecz konieczny, że ustalenie, zgodnie z którym zgłoszony znak towarowy będzie postrzegany jako opis rodzaju, przedmiotu i przeznaczenia rozpatrywanych usług, opiera się na okoliczności, że zdaniem Izby Odwoławczej wszystkie usługi objęte zgłoszeniem do rejestracji dotyczą e‑palenia (zob. pkt 39–44 powyżej).
88 Ponadto wbrew argumentom skarżącej, niepopartym zresztą żadnymi dowodami, rozpatrywane usługi należące do klas 35 i 41 nie różnią się od siebie pod względem charakteru, przeznaczenia, wykorzystania i i ich użytkowników końcowych w sposób, który skłaniałby do stwierdzenia, że nie mogą one zostać uznane za tworzące kategorie lub grupy usług o charakterze wystarczająco jednorodnym dla przedstawienia w niniejszym wypadku takiego ogólnego uzasadnienia (zob. podobnie i analogicznie wyrok z dnia 21 marca 2014 r., BigXtra, T‑81/13, niepublikowany, EU:T:2014:140, pkt 3, 46).
89 Zważywszy na powyższe, w okolicznościach niniejszej sprawy Izba Odwoławcza miała podstawy, by ograniczyć się do ogólnego uzasadnienia dla wszystkich rozpatrywanych usług, ponieważ brak charakteru odróżniającego zgłoszonego znaku towarowego był podnoszony wobec usług wykazujących między sobą dostatecznie bezpośredni i konkretny związek wynikający z faktu, że wszystkie te usługi mogą wiązać się z papierosami elektronicznymi i należeć do świata e‑palenia (zob. podobnie i analogicznie postanowienie z dnia 11 grudnia 2014 r., FTI Touristik/OHIM, C‑253/14 P, niepublikowany, EU:C:2014:2445, pkt 48).
90 Powyższej analizy nie podważają argumenty wysuwane przez skarżącą.
91 Po pierwsze, skarżąca podnosi, że Izba Odwoławcza popełniła błąd, twierdząc, iż wszystkie usługi objęte zgłoszeniem do rejestracji „wyraźnie dotyczą e‑palenia”, ponieważ liczne usługi nie zawierają takiego doprecyzowania w swoim brzmieniu.
92 W tym względzie należy przypomnieć, że w pkt 27 zaskarżonej decyzji Izba Odwoławcza wskazała, iż wszystkie oznaczone zgłoszonym znakiem towarowym usługi, z wyjątkiem „usług w zakresie porównywania cen” i „tłumaczeń”, dla których zgłoszenie zostało dopuszczone do rejestracji, „nie tylko mogą, ale wyraźnie dotyczą e‑palenia”.
93 W rezultacie argument skarżącej, który wynika z błędnego odczytania zaskarżonej decyzji, musi zostać odrzucony.
94 Po drugie, skarżąca twierdzi, że Izba Odwoławcza dokonała zbiorczej analizy wszystkich rozpatrywanych usług, przypisując im jedną wspólną cechę, a mianowicie fakt, że „wszystkie objęte zgłoszeniem usługi […] wyraźnie dotyczą e‑palenia”. W jej przekonaniu wydaje się, że jedyną wspólną cechą analizowanych usług jest to, iż mogą być one opisywane przez zgłoszony znak towarowy, jednak takie uzasadnienie obarczone jest błędem logicznym, ponieważ gdyby stosować takie rozumowanie we wszystkich decyzjach dotyczących opisowego charakteru oznaczeń, w ogóle odpadłaby konieczność szczegółowego uzasadniania decyzji w odniesieniu do poszczególnych kategorii towarów lub usług, gdyż zawsze tą wspólną cechą byłby właśnie charakter opisowy.
95 W tym względzie z jednej strony należy zauważyć, że rozpatrywane usługi tworzą grupę o wystarczająco jednorodnym charakterze, w zakresie, w jakim – jak Izba Odwoławcza uściśliła w pkt 12, 17 i 27 zaskarżonej decyzji – każda ze wspomnianych usług może wiązać się ze światem e‑palenia i z papierosami elektronicznymi.
96 Z drugiej strony dochowania obowiązku uzasadnienia przez Izbę Odwoławczą nie można oceniać w świetle decyzji, które mogły być wydane w innych sprawach. W rezultacie argument, zgodnie z którym rozumowanie Izby Odwoławczej mogłoby w innych sprawach pozbawić obowiązek szczegółowego uzasadnienia decyzji w odniesieniu do poszczególnych kategorii towarów lub usług jego sensu, nawet przy założeniu trafności takiego argumentu, nie pozwala na wykazanie, że w niniejszym wypadku zaskarżona decyzja jest dotknięta brakiem uzasadnienia lub jego niedostatecznym charakterem.
97 Argument skarżącej należy zatem odrzucić.
98 W świetle powyższego należy uznać, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji, między innymi to zawarte w pkt 12, 15, 17 i 27, pozwala skarżącej na zrozumienie, że zgłoszony znak towarowy będzie postrzegany jako opis rodzaju, przedmiotu i przeznaczenia wszystkich rozpatrywanych usług, a Sądowi na przeprowadzenie kontroli zasadności ocen dokonanych przez Izbę Odwoławczą w tym zakresie (zob. pkt 36–38, 54–74 powyżej).
99 Należy zatem oddalić pierwszą część zarzutu dotyczącego naruszenia art. 75 rozporządzenia nr 207/2009 i art. 41 ust. 2 lit. c) karty praw podstawowych.
W przedmiocie drugiej i trzeciej części zarzutu dotyczącego naruszenia art. 75 rozporządzenia nr 207/2009 i art. 41 ust. 2 lit. c) karty praw podstawowych
100 Skarżąca uważa, że Izba Odwoławcza naruszyła zasadę dobrej administracji, ponieważ odmówiła uwzględnienia wcześniejszych decyzji EUIPO, na mocy których dopuszczono do rejestracji należące do skarżącej znaki identyczne ze zgłoszonym znakiem towarowym w odniesieniu do towarów i usług podobnych do usług rozpatrywanych w niniejszej sprawie, nie wskazując, czy wspomniane decyzje były błędne lub czy między tamtymi sprawami a niniejszą istniały różnice w stanie faktycznym. Ponadto zarzuca ona Izbie Odwoławczej brak ustosunkowania się do kwestii uznania ochrony rejestracji międzynarodowej nr 1181254 przez amerykański urząd patentów i znaków towarowych.
101 EUIPO kwestionuje z argumenty skarżącej.
102 Z orzecznictwa wynika, że izba odwoławcza nie musi zajmować stanowiska wobec wszystkich argumentów wysuniętych przez strony. Wystarczy, by przedstawiła ona fakty i rozważania prawne o zasadniczym znaczeniu dla systematyki decyzji [zob. podobnie wyroki: z dnia 9 grudnia 2010 r., Tresplain Investments/OHIM – Hoo Hing (Golden Elephant Brand), T‑303/08, EU:T:2010:505, pkt 46 i przytoczone tam orzecznictwo; z dnia 15 lipca 2014 r., Łaszkiewicz/OHIM – Capital Safety Group EMEA (PROTEKT), T‑576/12, niepublikowany, EU:T:2014:667, pkt 78].
103 Przede wszystkim w niniejszej sprawie z uwag przedstawionych w pkt 19–74 powyżej wynika, iż Izba Odwoławcza nie popełniła błędu, stwierdzając, że zgłoszony znak towarowy jest pozbawiony charakteru odróżniającego w odniesieniu do rozpatrywanych usług.
104 Wobec tego Izba Odwoławcza nie była zobowiązana zająć stanowiska względem przywoływanych przez skarżącą wcześniejszych decyzji EUIPO, przy czym należy pamiętać, że skarżąca nie może powoływać się z korzyścią dla siebie na niezgodne z prawem działanie na rzecz innej osoby w celu uzyskania identycznej decyzji (zob. podobnie wyrok z dnia 10 marca 2011 r., Agencja Wydawnicza Technopol/OHIM, C‑51/10 P, EU:C:2011:139, pkt 75, 76).
105 Następnie, w zakresie, w jakim skarżąca powołuje się w tym kontekście na ochronę udzieloną przez amerykański urząd patentów i znaków towarowych rejestracji międzynarodowej nr 1181254, wystarczy wskazać, że wspomniana rejestracja nie stanowi okoliczności mającej zasadnicze znaczenie dla systematyki zaskarżonej decyzji, ponieważ nie pozwala ona ustalić, że w niniejszym przypadku Izba Odwoławcza popełniła błąd przy stosowaniu art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009. Po pierwsze bowiem, przepisy zawarte w tytule XIII rozporządzenia nr 207/2009 nie ustanawiają żadnego obowiązku uznawania przez EUIPO wydawanych w państwach trzecich decyzji dotyczących rejestracji międzynarodowych znaków towarowych. Po drugie, unijny system znaków towarowych jest systemem autonomicznym, złożonym ze zbioru norm i zmierzającym do osiągnięcia szczególnych dla niego celów, a jego stosowanie jest niezależne od wszystkich systemów krajowych (zob. wyrok z dnia 12 grudnia 2013 r., Rivella International/OHIM, C‑445/12 P, EU:C:2013:826, pkt 48 i przytoczone tam orzecznictwo). W konsekwencji zdolność rejestrowa oznaczenia jako unijnego znaku towarowego powinna być oceniana wyłącznie na podstawie właściwych przepisów prawa Unii. EUIPO i w danym wypadku sąd Unii nie są związane wydanymi w państwie członkowskim lub w państwie trzecim decyzjami uznającymi charakter rejestrowy tego samego oznaczenia jako krajowego znaku towarowego [wyroki z dnia 21 stycznia 2009 r., Hansgrohe/OHIM (AIRSHOWER), T‑307/07, niepublikowany, EU:T:2009:13, pkt 45; z dnia 25 marca 2014 r., Deutsche Bank/OHMI (Leistung aus Leidenschaft), T‑539/11, niepublikowany, EU:T:2014:154, pkt 53; z dnia 24 czerwca 2014 r., 1872 Holdings/OHIM – Havana Club International (THE SPIRIT OF CUBA), T‑207/13, niepublikowany, EU:T:2014:570, pkt 32].
106 Skarżąca nie może zatem zarzucać Izbie Odwoławczej braku ustosunkowania się do kwestii uznania ochrony rejestracji międzynarodowej nr 1181254 przez amerykański urząd patentów i znaków towarowych.
107 Wreszcie w ramach zarzutu dotyczącego naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009 skarżąca zarzuca Izbie Odwoławczej nieudzielenie odpowiedzi na argument, zgodnie z którym jest powszechnie wiadome, iż palenie papierosów elektronicznych nie wiąże się z korzystaniem z popielniczki.
108 Przy założeniu, że skarżąca poprzez ten argument próbuje powołać się na ewentualny brak uzasadnienia zaskarżonej decyzji, należy przypomnieć, że w pkt 21–24 wspomnianej decyzji Izba Odwoławcza wyjaśniła względy, dla których należało uznać, iż w niniejszym wypadku element graficzny zgłoszonego znaku towarowego pozbawiony jest charakteru odróżniającego. Ponieważ owe względy są wystarczające, by stwierdzić zaistnienie podstawy odmowy rejestracji określonej w art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009, w świetle orzecznictwa przywołanego w pkt 102 powyżej Izba Odwoławcza nie była zobowiązana udzielić odpowiedzi na uzupełniający argument skarżącej przypomniany w pkt 108 powyżej.
109 Zważywszy na powyższe, należy oddalić drugą i trzecią część zarzutu dotyczącego naruszenia art. 75 rozporządzenia nr 207/2009 i art. 41 ust. 2 lit. c) karty praw podstawowych, a co za tym idzie – zarzut ten w całości.
110 Z tego wynika, że skargę należy oddalić w całości.
W przedmiocie kosztów
111 Zgodnie z art. 134 § 1 regulaminu postępowania kosztami zostaje obciążona, na żądanie strony przeciwnej, strona przegrywająca sprawę. Ponieważ skarżąca przegrała sprawę, należy – zgodnie z żądaniem EUIPO – obciążyć ją kosztami postępowania.
Z powyższych względów
SĄD (trzecia izba),
orzeka, co następuje:
1) Skarga zostaje oddalona.
2) Chic Investments sp. z o.o. zostaje obciążona kosztami postępowania.
Papasavvas | Forrester | Iliopoulos |
Wyrok ogłoszono na posiedzeniu jawnym w Luksemburgu w dniu 29 listopada 2016 r.
Sekretarz | Prezes |
E. Coulon | M. Prek |
Spis treści
Okoliczności powstania sporu
Żądania stron i przebieg postępowania
Co do prawa
W przedmiocie zarzutu dotyczącego naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia nr 207/2009
W przedmiocie zarzutu szczegółowego opartego na nieposiadaniu przez wyrażenie „esmoking world” charakteru opisowego
W przedmiocie zarzutu szczegółowego opartego na odróżniającym charakterze elementu graficznego i zgłoszonego znaku towarowego jako całości
W przedmiocie zarzutu dotyczącego naruszenia art. 75 rozporządzenia nr 207/2009 i art. 41 ust. 2 lit. c) karty praw podstawowych
W przedmiocie pierwszej części zarzutu dotyczącego naruszenia art. 75 rozporządzenia nr 207/2009 i art. 41 ust. 2 lit. c) karty praw podstawowych
W przedmiocie drugiej i trzeciej części zarzutu dotyczącego naruszenia art. 75 rozporządzenia nr 207/2009 i art. 41 ust. 2 lit. c) karty praw podstawowych
W przedmiocie kosztów
* Język postępowania: polski.